Dinsdag 8 september 2026, commissie Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV)

Beslispunt

Welke fracties leveren vandaag inbreng voor schriftelijk overleg?

Toelichting

• - 

  De Kamer ontving op 26 juni 2026 een brief van de staatssecretaris van LVVN over de Stand van Zaken Dierwaardige veehouderij en relatie tot Taskforce Landbouw, Natuur en Stikstof.
• - 

  Voor dierwaardigheid werkt het kabinet aan een Algemene maatregel van bestuur (AMvB) dierwaardige veehouderij en het instellen van een landelijke autoriteit dierwaardige veehouderij. De stappen naar een dierwaardige veehouderij hebben een sterke relatie met alle andere opgaven, zoals vanuit milieu en klimaat, die op het boerenerf afkomen. In de verdere uitwerking van stappen zal daarom ook steeds naar de integraliteit van de opgaven worden gekeken, zodat boeren weten waar ze aan toe zijn en verantwoorde investeringsbeslissingen kunnen nemen voor integraal duurzame stallen.
• - 

  De ontwerp-AMvB zal na de zomer bij het parlement worden voorgehangen. Ook zal de Kamer dan geïnfomeerd worden over een subsidieregeling voor dierwaardige investeringen die de staatssecretaris voornemens is eind van dit jaar op te stellen.
• - 

  Op 7 juli jl. besloot uw commissie vandaag gelegenheid te bieden tot het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg.

Beslispunt

Welke fracties leveren vandaag inbreng voor schriftelijk overleg?

Toelichting

• - 

  Op 26 juni 2026 ontving de Kamer een brief (36800 XIV / 35334, I) van de minister van LVVN waarin het kabinet een maatregelpakket voor landbouw, natuur en stikstof presenteert.
• - 

  Ook ontving de Kamer op 26 juni 2026 de kabinetsreactie (35334, CM) op het rapport 'De stikstofcrisis: van verwarring naar verbinding'.
• - 

  Het kabinet trekt met het maatregelpakket de vergunningverlening los:
• 1. 

  In oktober 2026 dient het kabinet een spoedwet in met een programma van maatregelen waarmee handhavings- en intrekkingsverzoeken kunnen worden voorkomen.
• 2. 

  In januari 2027 komt het kabinet met instructieregels met voorschriften die gaan gelden in de zoneringsgebieden en komt er structureel geld vrij voor natuurbeheer. Deze stappen zijn van belang voor het stoppen van verslechtering van de natuur.
• 3. 

  Zo snel mogelijk, en uiterlijk in het vierde kwartaal van 2027, wil het kabinet een juridisch houdbare rekenkundige ondergrens invoeren waarmee overal activiteiten met kleine deposities mogelijk worden.
• - 

  De minister stelt: "met dit pakket komt er weer ruimte komt voor vergunningverlening. Het is de sleutel voor wat al zo lang op slot zit. Samen met uw Kamer, medeoverheden, boeren, ondernemers en anderen in de samenleving kunnen we die sleutel omdraaien. We kunnen de vergunningverlening weer lostrekken. Daarmee werken we concreet aan verduurzaming van de landbouw, oplossingen voor PAS-melders en interimmers, de verduurzaming van de industrie en mobiliteit, aan infrastructuur en nieuwe woningbouw, en projecten voor onze nationale veiligheid. Kortom, zo krijgen we Nederland weer in beweging. Dan steeds steviger op gang. En uiteindelijk in volle vaart, vol vertrouwen vooruit.".
• - 

  Tevens heeft de Kamer op 26 juni een brief (36.800 XIV / 35.334, J) van de minister van LVVN ontvangen met een reactie op het informatieverzoek van Tweede Kamerlid Vermeer (BBB) om de stukken te ontvangen die hebben voorgelegen in de Ministeriële Taskforce Landbouw, Natuur en Stikstof met betrekking tot het voornoemde maatregelenpakket.
• - 

  Uw commissie besloot op 7 juli 2026 vandaag gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg over de brieven met letters I, J en CM.

• - 

  Op 28 augustus 2026 heeft de minister van LVVN de Kamer een brief over de prioriteiten Taskforce Landbouw, Natuur en Stikstof gestuurd (36800 XIV / 35334, L). Hierin gaat de minister in op het maatregelenpakket dat hij in de brief van 26 juni 2026 (36800 XIV / 35334, I) presenteert. Desgewenst kan deze brief betrokken worden bij het schriftelijk overleg.
• - 

  Ook ontving uw Kamer op 4 september van de minister van LVVN een reflectie van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) op het voornoemde maatregelenpakket (36800 XIV / 35334, M). Desgewenst kan ook deze brief betrokken worden bij het schriftelijk overleg.
• - 

  De Kamer heeft op 23 juni 2026 het rapport Focus op stikstof van veehouderijen van de Algemene Rekenkamer ontvangen. Hierbij is tevens de bestuurlijke reactie van de minister van LVVN op dit rapport gevoegd. Het rapport beschrijft de ontwikkeling tussen 2019 en 2025 van het aantal runderen, varkens en kippen, de stalemissies en de bijdrage van vrijwillige beëindigingsregeling aan deze ontwikkeling. Desgewenst kan dit rapport betrokken worden bij een mogelijk schriftelijk overleg.

• - 

  Het lid Rietkerk (CDA) heeft in de vergadering van 7 juli jl. verzocht om een overzicht te ontvangen van alle wetsvoorstellen over stikstof die (het komende jaar) zullen worden ingediend. Dit overzicht is als bijlage toegevoegd (Wetgevingsagenda LVVN samenhangende aanpak landbouw, natuur en stikstof).

Beslispunt

Welke fracties leveren vandaag inbreng voor schriftelijk overleg?

Toelichting

In uw commissievergadering van 7 juli jl. heeft uw commissie, op verzoek van het lid Rietkerk (CDA), besloten vandaag gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg naar aanleiding van de nota naar aanleiding van het tweede verslag inzake de Begrotingsstaten Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur en Diergezondheidsfonds 2026 (36800 XIV).

Beslispunt

Welke fracties leveren vandaag inbreng voor schriftelijk overleg?

Toelichting

• - 

  De Kamer ontving op 26 juni 2026 een brief van de minister van LVVN over het Definitief Programma Maatwerk PAS-melders.
• - 

  Het Programma Maatwerk PAS-melders (PMP) heeft in internetconsultatie gelegen tussen 17 april en 29 mei 2026. Hieruit zijn 81 zienswijzen binnenkomen. In deze brief wordt een terugkoppeling gegeven over de internetconsultatie.
• - 

  Daarnaast gaat de minister in op de voortgang van het Programma Maatwerk PAS-melders.
• - 

  In uw commissievergadering van 7 juli jl. hebt u besloten vandaag gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg.

• - 

  Uw commissie voert momenteel schriftelijk overleg met de minister over de conceptopvolger legalisatieprogramma PAS-melders. Zie daarvoor het volgende agendapunt.

Beslispunt

Zijn de vragen afdoende beantwoord?

Toelichting

• - 

  Op 17 april 2026 ontving de Kamer een brief van de minister van LVVN met het concept van de opvolger van het legalisatieprogramma PAS-melders, dat gelijktijdig voor internetconsultatie (via www.internetconsultatie.nl) is aangeboden. De opvolger van het legalisatieprogramma beoogt PAS-melders voor 1 maart 2028 zicht op een oplossing te bieden waardoor er zicht op een legale situatie ontstaat.
• - 

  De commissie besloot op 12 mei 2026, op verzoek van het lid Nicolaï (PvdD), de brief van de minister van LVVN op 26 mei ter bespreking te agenderen.
• - 

  Op 26 mei besloot de commissie om op 9 juni 2026 gelegenheid te bieden tot het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg.
• - 

  Een brief met vragen is op 17 juni 2026 aan de minster van LVVN gestuurd. Bij brief van 9 juli 2026 heeft hij geantwoord.

Uw commissie heeft op 26 juni jl. het Definitief Programma Maatwerk PAS-melders ontvangen. Zie daarvoor het vorige agendapunt.

Beslispunt

Zijn de vragen afdoende beantwoord of wenst de commissie in nader schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

• - 

  De commissie heeft op 18 maart 2025 naar aanleiding van de brief van 6 maart 2025 over de voortgang van de mestproductie (36618, J) besloten de status van toezegging T03947 als voldaan aan te merken, maar wel besloten de ontwikkelingen te blijven volgen. De toezegging (T03947) houdt in dat de Kamer periodiek wordt geïnformeerd over de ontwikkeling van de mestproductie, aan de hand van CBS-kwartaalrapportages.
• - 

  Op 26 mei 2026 is inbreng geleverd door de de Fractie-Visseren-Hamakers voor nader schriftelijk overleg. De brief met vragen is op 4 juni verzonden en op 6 juli zijn de antwoorden ontvangen. Het verslag van een nader schriftelijk overleg (33037, BS) ligt vandaag ter bespreking voor.
• - 

  De commissie besloot tevens om de CBS kwartaalrapportages 2026 te betrekken bij het schriftelijk overleg. De eerste en tweede kwartaalrapportages zijn ontvangen op resp. 3 juni 2026 en 25 augustus 2026 en bij dit agendapunt gevoegd.

CBS-kwartaalrapportages 2025

• - 

  Link naar Eerste CBS kwartaalrapportage 2025 - Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest, d.d. 3 juli 2025
• - 

  Link naar Tweede CBS kwartaalrapportage 2025 - Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest, d.d. 20 augustus 2025
• - 

  Link naar Derde CBS kwartaalrapportage 2025 - Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest, d.d. 20 november 2025

Beslispunt

Wenst de commissie in nader schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

• - 

  Het Besluit houdende wijziging van het Besluit activiteiten leefomgeving en van het Besluit kwaliteit leefomgeving (bescherming wolf en goudjakhals) is bij brief van 6 juni 2025 (33118, GL) voorgehangen bij beide Kamers.
• - 

  Op 26 mei 2026 heeft de commissie inbreng voor nader schriftelijk overleg geleverd. De brief met vragen is op 3 juni 2026 verstuurd en op 6 juli 2026 is de antwoordbrief ontvangen (33118, HH).
• - 

  De staatssecretaris van LVVN heeft de Kamer bij brief van 6 juli 2026 geïnformeerd over de inwerkingtreding van de AMvB over de bescherming van de wolf (33118, HI). De AMvB is op 11 juli 2026 in werking getreden. Het inwerkinggetreden besluit is bijgevoegd.

De commissie besloot in haar vergaderingen van 9 juni en 23 juni jl. de volgende documenten te betrekken bij het schriftelijk overleg:

• - 

  de brief van de staatssecretaris van LVVN over beleid wolven 2026 (33118, HE);
• - 

  de brief van 8 juni 2026 (33118, HF) over appreciatie advies Raad van State Besluit activiteiten leefomgeving en van het Besluit kwaliteit leefomgeving;
• - 

  het rapport 'Terug in het vizier: Wolvenstroperij in Nederland' van EcoJust; en
• - 

  de schriftelijke vragen van 24 april 2026 (ex art. 105 RvO I) van de leden Nicolaï en Koffeman (beiden PvdD) 'Over de bescherming van de wolf'. De staatssecretaris heeft deze vragen op 1 juni jl. beantwoord.

Beslispunt

Wenst de commissie de evaluatie van de diergezondheidsverordening in behandeling te nemen? Zo ja, op welke wijze? (bijvoorbeeld door schriftelijk overleg met de regering en/of de Europese Commissie (politiek dialoog))

Toelichting

De evaluatie van de diergezondheidsverordening heeft betrekking op Verordening (EU) 2016/429. De diergezondheidsverordening richt zich op het voorkomen en bestrijden van overdraagbare dierziekten bij zowel land- als waterdieren. Met deze Verordening werden verschillende bestaande regels samengebracht in één wettelijk kader om snelle opsporing van ziektes te bevorderen, administratieve lasten in de internationale handel te verminderen en betere handhavings- en monitoringsinstrumenten te bieden aan veterinaire autoriteiten. Daarnaast legt de Verordening verantwoordelijkheden vast voor veehouders en dierenartsen in het kader van ziektepreventie en voorbereiding op eventuele uitbraken. De Verordening is op 21 april 2021 in werking getreden.

De Eerste Kamercommissie voor Economische Zaken heeft het pakket voorstellen, waaronder de diergezondheidsverordening in behandeling gehad. De volledige behandeling van dit pakket is te raadplegen in Edossier: E130030.

Artikel 282 van de diergezondheidsverordening stelt dat de Europese Commissie verplicht is deze Verordening en de daaraan gekoppelde gedelegeerde handelingen te evalueren en deze uiterlijk 22 april 2026 aan de Raad en het Europees Parlement voor te leggen in een verslag.

Deze evaluatie is geprioriteerd in het Europees Werkprogramma 2026 van de Eerste Kamer, op voorstel van uw commissie (op voordracht van de leden van de fracties van BBB en Fractie Visseren-Hamakers).

Beslispunt

Zijn de vragen zowel door de regering als door de Europese Commissie afdoende beantwoord?

Toelichting

• - 

  Op 25 november jl. heeft het Deense parlement de 'groene kaart' over een actieplan voor plantaardig voedsel naar de Europese Commissie verzonden. In de commissievergadering van 9 september 2025 besloot uw commissie dit initiatief te steunen. De Tweede Kamer en het Portugese parlement hebben ook hun steun uitgesproken voor het Deense initiatief.
• - 

  De Europese Commissie stelt in een reactie dat wegens een gebrek aan een formele procedure voor een 'groene kaart', de oproep zal worden beschouwd als een gezamenlijk eigen initiatief van de lidstaten en dat ze de oproep serieus in behandeling zullen nemen en hier schriftelijk op zullen reageren. Bij brief van 30 maart 2026 wordt hier invulling aan gegeven.
• - 

  Op 14 april 2026 besloot de commissie om op 12 mei jl. gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg en voor politiek dialoog. De brieven zijn op 1 en 3 juni 2026 respectievelijk verzonden.
• - 

  Op 6 juni 2026 stuurde de minister van LVVN een reactie op de brief van 1 juni 2026. De reactie van de Europese Commissie volgde op 3 augustus. Het verslag van een schriftelijk overleg evenals de reactie van de Europese Commissie liggen vandaag ter bespreking voor.

Beslispunt

Wenst de commissie de strategie in behandeling te nemen? Zo ja, op welke wijze? (bijvoorbeeld door schriftelijk overleg met de regering en/of de Europese Commissie (politiek dialoog))

Toelichting

De Europese Commissie heeft op 7 juli 2026 de EU strategy on livestock (veeteeltstrategie) gepubliceerd. Dit dossier is geprioriteerd door uw commissie, op voordracht van de leden van de fracties van de BBB, SP en Fractie-Visseren-Hamakers, uit het werkprogramma 2026 van de Eerste Kamer. Tevens is in de commissievergadering van 24 februari 2026 het verzoek gedaan door het lid Straus (VVD) om deze strategie na publicatie aan de commissie beschikbaar te stellen.

Beslispunt

Hoe wenst de commissie het Jaarbeeld 2025 van de NVWA te behandelen?

Toelichting

Op 19 juni 2026 ontving de Kamer een brief van de staatssecretaris van LVVN, mede namens de minister van LVVN en de minister van VWS, met het Jaarbeeld 2025 van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA). De NVWA ziet toe op de veiligheid van voedsel en consumentenproducten, dierenwelzijn en de bescherming van de natuur via 7 publieke belangen. In haar jaarbeeld 2025 laat de NVWA zien wat de impact was van het toezicht bij deze publieke belangen. Op verzoek van het lid Kluit (GroenLinks-PvdA) is het Jaarbeeld vandaag ter bespreking geagendeerd.

Beslispunt

Zijn de vragen afdoende beantwoord?

Toelichting

• - 

  Op 24 april 2026 ontving de Kamer een beleidsbrief van de minister en staatssecretaris van LVVN. Met deze brief geven de bewindspersonen inzicht in de eerste stappen die zij zetten. Zij staan voor grote opgaven waarbij een balans wordt gezocht tussen economie, natuur en sociaal perspectief, om alle generaties een aantrekkelijk perspectief te kunnen bieden.
• - 

  De commissie besloot op 12 mei 2026, op verzoek van het lid Nicolaï (PvdD), de beleidsbrief van het ministerie LVVN op 26 mei ter bespreking te agenderen.
• - 

  Op 9 juni 2026 is gelegenheid geboden tot het leveren van inbreng voor schriftelijk overleg. Een brief met vragen van de Fractie-Visseren-Hamakers is op 17 juni jl. aan de minister van LVVN gestuurd. Bij brief van 10 juli jl. zijn de antwoorden ontvangen.

Beslispunt

Wenst de commissie de evaluatie van de Nitratenrichtlijn in behandeling te nemen? Zo ja, op welke wijze? (bijvoorbeeld door schriftelijk overleg met de regering en/of de Europese Commissie (politiek dialoog))

Toelichting

Op 15 juli 2026 publiceerde de Europese Commissie de evaluatie van de Nitratenrichtlijn. De in 1991 aangenomen Nitraatrichtlijn heeft als doel de Europese waterkwaliteit te beschermen door nitraatvervuiling vanuit de landbouw te verminderen en te voorkomen. In het werkprogramma van 2024 kondigde de Europese Commissie een evaluatie van deze richtlijn aan, gebaseerd op de criteria doeltreffendheid, doelmatigheid, relevantie, samenhang en noodzaak voor een Europese, in plaats van een nationale aanpak. Hierbij wordt onderzocht of de doelstellingen worden gehaald, of de implementatiekosten opwegen tegen de baten en of het beleid aansluit bij de huidige maatschappelijke en klimaatbehoeften. Tevens wordt gekeken naar mogelijkheden voor administratieve vereenvoudiging en kostenverlaging voor zowel landbouwbedrijven als overheden.

De evaluatie van de Nitratenrichtlijn is geprioriteerd in het Europees Werkprogramma van de Eerste Kamer 2024 op voorstel van uw commissie (op voordracht van de leden van de fractie van de BBB).

Beslispunt

Zijn de vragen afdoende beantwoord of wenst de commissie in nader schriftelijk overleg te treden?

Toelichting

• - 

  Op 20 april 2026 ontving de Kamer een brief van de staatssecretaris van LVVN over de geannoteerde agenda van de informele Landbouw- en Visserijraad van 3 tot en met 5 mei 2026.
• - 

  De commissie besloot op 12 mei 2026, op verzoek van het lid Visseren-Hamakers (Fractie-Visseren-Hamakers) naar aanleiding van het Gemeenschappelijk Visserijbeleid (GVB), de geannoteerde agenda van de informele Landbouw- en Visserijraad van 3 tot en met 5 mei 2026 ter bespreking te agenderen.
• - 

  Het verslag van de informele Landbouw- en Visserijraad van 3 tot en met 5 mei 2026 is gepubliceerd en is opgenomen bij de bijlagen van dit agendapunt.
• - 

  De in de geannoteerde agenda genoemde evaluatie van het gemeenschappelijk visserijbeleid is inmiddels gepubliceerd en ter informatie bijgevoegd.
• - 

  Op 23 juni jl. is inbreng voor schriftelijk overleg geleverd. Een brief met vragen is op 30 juni aan de staatssecretaris verzonden. Bij brief van 27 augustus zijn de antwoorden ontvangen. Het verslag van een schriftelijk overleg ligt vandaag ter bespreking voor.

NB. Op 11 juni 2026 stuurde de staatssecretaris van LVVN een brief aan de Tweede Kamer over de evaluatie van het GVB en Nederlandse inzet op de Vision 2040 for fisheries and aquaculture. Deze Tweede Kamerbrief is ter informatie bijgevoegd. Uw commissie heeft de Visie 2040 voor visserij en aquacultuur geprioriteerd en zal derhalve na publicatie automatisch worden geagendeerd.

Uitstel beantwoording vragen over Rli-rapport Grond voor Verbetering

Bij brief van 9 juli informeert de minister van LVVN dat de vragen over het advies “Grond voor verbetering” van de Rli niet binnen de gebruikelijke vier weken beantwoord kunnen worden.

Kennisgeving Ontwerpbesluit wijziging Besluit activiteiten leefomgeving en Omgevingsbesluit ter uitvoering van de wijziging Verordening ontbossingsvrije grondstoffen en producten

De minister van LVVN heeft de Kamer op 14 juli geïnformeerd dat het Ontwerpbesluit wijziging Besluit activiteiten leefomgeving en Omgevingsbesluit ter uitvoering van de wijziging Verordening ontbossingsvrije grondstoffen en producten voor advies is voorgelegd aan de Afdeling advisering van de Raad van State.

Geannoteerde agenda en verslag van de informele Visserijraad van 28 en 29 juli 2026

Op 15 juli jl. ontving de Kamer de geannoteerde agenda voor de informele Visserijraad van 28 en 29 juli in Cork, Ierland. Vervolgen ontving de Kamer op 13 augustus jl. het verslag van de informele Visserijraad. Tijdens deze Raadsvergadering is er gesproken over generatievernieuwing in de visserijsector. Er staan geen lopende dossiers op de agenda. De volledige geannoteerde agenda is ter informatie bijgevoegd.

Verslag van de Landbouw- en Visserijraad van 13 juli 2026

Op 30 juli 2026 stuurden de minister en staatssecretaris van LVVN het verslag van de Landbouw- en Visserijraad die op 13 juli jl. heeft plaatsgevonden. Tijdens deze Raadsvergadering is onder andere gesproken over het werkprogramma van het Iers voorzitterschap, de strategie voor de veehouderij en het EU-Eiwitactieplan en handelsgerelateerde landbouwvraagstukken. Het volledige verslag is ter informatie bijgevoegd.

Geannoteerde agenda van de informele Landbouwraad van 6 tot en met 8 september 2026

Op 27 augustus 2026 ontving de Kamer de geannoteerde agenda voor de informele Landbouwraad van 6 tot en met 8 september. Deze Raadsvergadering zal in het teken staan van innovatie in de veehouderij- en eiwitsectoren. De volledige geannoteerde agenda is ter informatie bijgevoegd.

Appreciatie van de aangenomen Verordening betreffende nieuwe genomische technieken

De staatssecretaris van LVVN heeft de Kamer op 25 augustus jl. een appreciatie verzonden van de recent aangenomen Verordening betreffende nieuwe genomische technieken. Uw commissie heeft verschillende keren met zowel de regering als de Europese Commissie gecorrespondeerd over het voorstel voor deze Verordening. Alle correspondentie en achtergrondinformatie is opgenomen in Edossier E230014. Op 26 juni 2026 werd de Verordening 2026/1388 gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie en deze is op 16 juli 2026 in werking getreden.

Kwartaalrapportage lopende EU-wetgevingsvoorstellen tweede kwartaal 2026

Bij brief van 25 augustus 2026 informeerden de minister en de staatssecretaris van LVVN de Kamer van de lopende EU-wetgevingsvoorstellen in het tweede kwartaal van 2026. Er staan een aantal dossiers op die in uw commissie in behandeling zijn (geweest). De volledige kwartaalrapportage is ter informatie bijgevoegd.

• - 

  Hieronder is een overzicht van de openstaande correspondentie weergegeven (dit betreft brieven en wetgevingsverslagen).
• - 

  Een overzicht van wetsvoorstellen die bij de commissie voor Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) in (schriftelijke) behandeling zijn, is via deze LINK te raadplegen.
• - 

  Een overzicht van LNV-wetsvoorstellen in behandeling bij de Tweede Kamer is te raadplegen via deze LINK.